Badanie w kierunku małpiej ospy (MPXV)

Małpia ospa jest rzadką, zakaźną chorobą odzwierzęcą wywołaną wirusem Orthopoxvirus. Objawia się przede wszystkim wysoką gorączką i wysypką na całym ciele. Rekomendowaną metodą diagnozowania tej choroby są testy genetyczne met. PCR.

Gdzie wykonać test w kierunku małpiej ospy?

Testy genetyczne w kierunku małpiej ospy (MPXV) met. PCR wykonywane są w Laboratorium Genetycznym Gyncentrum. Aby wykonać test MPXV wystarczy zgłosić się na wymaz w godzinach pracy punktu wymazowego Gyncentrum w Sosnowcu, przy ul. Wojska Polskiego 8a. Aktualne godziny pracy punktu: https://covid19.gyncentrum.pl/punkty-wymazowe

Wyniki testów dostępne są on-line w ciągu maksymalnie 24 godzin od momentu dostarczenia próbki do laboratorium.

 

MASZ WIĘCEJ PYTAŃ NA TEMAT TESTÓW W KIERUNKU MAŁPIEJ OSPY?

Zadzwoń: 32 506 50 86

Co stanowi materiał do badania?

Najbardziej rekomendowanym materiałem do testów w kierunku ospy małpiej jest wymaz pobrany z powierzchni zmiany skórnej i/ lub wysięku, zeskrobina (łuska) z kilku wykwitów lub z miejsca, gdzie powstał strup. Niezwykle istotne jest, by wymaz został pobrany energicznie, tak by próbka zawierała jak najwięcej DNA wirusa. Oprócz materiału ze zmiany do badania mogą zostać przekazane także inne próbki pozyskane od pacjenta, tj. wymaz z jamy ustnej i gardła, krew pobrana do probówki z EDTA.

Czym jest małpia ospa?

Małpia ospa (ang. monkeypox) jest rzadką, zakaźną chorobą odzwierzęcą (zoonozą) powodowaną przez wirusa DNA. Wirus małpiej ospy (MPXV) to wirus rodzaju Orthopoxvirus, który powoduje chorobę z objawami podobnymi, jednak mniej poważnymi, niż objawy ospy prawdziwej. Jego genom tworzy dwuniciowe DNA. Co ważne, MPXV był znany już wcześniej - pierwszy przypadek małpiej ospy opisano już w 1958 roku u małp hodowanych w celach badawczych. I właśnie stąd choroba wzięła swoją nazwę. Nieco ponad 10 lat później, bo w 1970 roku, pierwszy przypadek zakażenia stwierdzono także u ludzi. Początkowo w Zairze (Kongo), później w Stanach Zjednoczonych, a w 2018 roku także w Wielkiej Brytanii.

Jak objawia się małpia ospa?

Okres inkubacji małpiej ospy może wynosić od 5 do 21 dni. Gorączkowe stadium choroby zwykle trwa od 1 do 3 dni z objawami takimi jak gorączka, intensywny ból głowy, powiększenie węzłów chłonnych, ból pleców, ból mięśni i intensywna astenia (brak energii). Po fazie gorączkowej następuje faza wykwitów skórnych, trwająca od 2 do 4 tygodni. Zmiany ewoluują od plamek (zmiany o płaskiej podstawie) przez grudki (wypukłe twarde, bolesne zmiany chorobowe) przez pęcherzyki (wypełnione przezroczystym płynem) do krost (wypełnionych ropą), po których następują strupy. Odsetek pacjentów, którzy umierają wahał się od 0 do 11% w udokumentowanych przypadkach i był wyższy wśród małych dzieci.

Jak można zarazić się małpią ospą?

Ospa małp to choroba odzwierzęca, tzn. choroba przenoszona ze zwierząt na ludzi. Transmisja z człowieka na człowieka jest ograniczona, jednak możliwa. Wirus małpiej ospy przenoszony jest przez kontakt z płynami ustrojowymi, zmianami skórnymi lub poprzez kontakt z wewnętrznymi powierzchniami śluzówki, np. w jamie ustnej lub gardle. Poprzez kropelki z dróg i zanieczyszczone przedmioty. Co istotne, małpia ospa nie ma postaci bezobjawowej, a chory zaraża dopiero, gdy pojawią się u niego pierwsze objawy infekcji.

Test PCR – badanie rekomendowane w diagnostyce małpiej ospy

Test PCR jest przeznaczony do jakościowej identyfikacji genów wirusa małpiej ospy i polega na identyfikacji DNA wirusa w materiale potencjalnie zakaźnym, pobranym od pacjenta. W Laboratorium Gyncentrum test wykonywany jest techniką łańcuchowej reakcji polimerazy w czasie rzeczywistym (Real Time PCR). Jest to test rekomendowany przez Światową Organizację Zdrowia (z ang. WHO ). Reaktywny/dodatni wynik testu wskazuje na wykrycie obecności genów wirusa małpiej ospy w pobranym od pacjenta materiale.

Dla kogo test PCR w kierunku małpiej ospy?

Diagnostyce w kierunku ospy małpiej powinna poddać się każda osoba z podejrzeniem zachorowania. Decyzję o skierowaniu pacjenta na testy lekarz podejmuje na podstawie obrazu klinicznego oraz czynników epidemiologicznych określających ryzyko zakażenia. Stawianie diagnozy wyłącznie na podstawie występujących u pacjenta objawów może być niewystarczające, ponieważ chorób przebiegających z wysypką jest bardzo wiele. Zmiany skórne obecne na różnych etapach zakażenia ospą małpią występują także w przebiegu zakażeń wirusowych: opryszczki zwykłej, ospy wietrznej i półpaśca, odry, mięczaka zakaźnego, oraz zakażeń enterowirusami i parapokswirusami (wywołującymi niesztowicę wirusową i powiązane choroby). Podobne zmiany obserwujemy także w przebiegu świerzbu, kiły, bakteryjnych zakażeń skóry, alergii na leki czy wrzodu miękkiego.

Leczenie i profilaktyka małpiej ospy

Małpią ospę leczy się obecnie na oddziałach zakaźnych, a terapia polega na łagodzeniu objawów. Pacjent otrzymuje leki przeciwbólowe, przeciwgorączkowe, przeciwświądowe i odkażające. Nie opracowano do tej pory skutecznej szczepionki chroniącej przed zakażeniem. Możemy oczywiście ograniczyć ryzyko transmisji wirusa MPXV poprzez przestrzeganie podstawowych zasad higieny, noszenie masek w ośrodkach zdrowia oraz unikanie kontaktu z chorymi.